Đau khi quan hệ có thể xảy ra đôi lúc, chẳng hạn khi cơ thể chưa đủ bôi trơn hoặc hoạt động diễn ra nhanh hơn mức cơ thể sẵn sàng. Nhưng nếu đau lặp lại, tăng dần hoặc khiến một người phải tránh quan hệ dù bản thân vẫn muốn gần gũi, không nên mặc định đó là điều phải chấp nhận.
Điểm quan trọng không phải chỉ là “có đau hay không”, mà là mức độ, vị trí, thời điểm và ảnh hưởng của cơn đau.
Đau lặp lại là dấu hiệu đáng chú ý
Một lần khó chịu nhẹ có thể liên quan đến ma sát hoặc hoàn cảnh tạm thời.
Nhưng nếu gần như mỗi lần thâm nhập đều đau, cơ thể đang cho thấy một vấn đề cần được hiểu rõ hơn.
Đặc biệt, nếu người phụ nữ bắt đầu lo sợ trước khi quan hệ vì biết rằng mình sẽ đau, vòng lặp giữa lo âu và căng cơ có thể khiến tình trạng ngày càng rõ hơn.
Đau ngày càng nặng không nên bị bỏ qua
Một triệu chứng mới xuất hiện rồi tăng dần theo thời gian thường đáng được đánh giá hơn một cảm giác thoáng qua.
Ví dụ, một người trước đây không đau khi quan hệ nhưng trong vài tháng gần đây bắt đầu có cảm giác đau sâu trong vùng chậu và ngày càng rõ.
Sự thay đổi như vậy không nên được giải thích đơn giản là “do cơ thể nhạy hơn”.
Đau ở cửa âm đạo và đau sâu có thể gợi ý nguyên nhân khác nhau
Cảm giác rát, bỏng hoặc đau ngay khi bắt đầu thâm nhập có thể liên quan đến:
- thiếu bôi trơn;
- kích ứng;
- tình trạng da vùng âm hộ;
- nhiễm trùng;
- cơ sàn chậu quá căng;
- hoặc đau vùng cửa âm đạo.
Trong khi đó, đau sâu hơn trong vùng chậu có thể liên quan đến các cấu trúc bên trong và một số bệnh phụ khoa.
Vị trí đau là thông tin rất hữu ích khi đi khám.
Chảy máu bất thường đi kèm đau cần được chú ý
Một chút máu có thể xuất hiện trong một số hoàn cảnh do mô bị ma sát hoặc tổn thương nhỏ.
Nhưng chảy máu sau quan hệ lặp lại, đặc biệt khi không rõ nguyên nhân, nên được đánh giá.
Nếu đau đi cùng chảy máu bất thường, dịch có mùi khác thường, sốt hoặc đau vùng chậu ngoài lúc quan hệ, mức độ cần quan tâm càng cao hơn.
Đau làm thay đổi đời sống cũng là một lý do đủ để tìm hỗ trợ
Không cần chờ đến khi đau “không chịu nổi”.
Nếu một người phải tránh mọi hoạt động thân mật, liên tục căng thẳng trước quan hệ hoặc cảm thấy đời sống tình dục bị ảnh hưởng đáng kể, đó đã là lý do hợp lý để được đánh giá.
Mức độ ảnh hưởng đến cuộc sống có giá trị y khoa, không chỉ con số đau trên thang điểm.
Không nên cố chịu để “cơ thể quen”
Cố tiếp tục khi cơ thể đau có thể khiến hệ thần kinh học rằng thâm nhập là một trải nghiệm cần phòng vệ.
Điều này đặc biệt quan trọng nếu cơ sàn chậu bắt đầu co lại khi dự đoán đau.
Dừng hoạt động gây đau không phải là thất bại.
Khi nào cần được đánh giá sớm hơn?
Cần chú ý đặc biệt nếu đau đi cùng:
- sốt;
- đau bụng hoặc vùng chậu dữ dội;
- chảy máu nhiều;
- chóng mặt hoặc ngất;
- khả năng đang mang thai;
- hoặc một triệu chứng mới xuất hiện rất đột ngột.
Trong những hoàn cảnh này, có thể cần chăm sóc y khoa sớm.
Đau khi quan hệ không phải lúc nào cũng báo hiệu bệnh lý nghiêm trọng, nhưng đau kéo dài hoặc ảnh hưởng đến cuộc sống không nên bị bình thường hóa chỉ vì nó xảy ra trong tình dục.