Kiến thức về mối liên hệ giữa tình dục, cơ thể, sức khỏe thể chất, tinh thần và đời sống hằng ngày.
Khám phá theo bộ phận
Chạm vào một mục để xem các bài viết
1
Khi nào nên xét nghiệm STI?
Nhu cầu xét nghiệm phụ thuộc loại tiếp xúc, số bạn tình, việc sử dụng biện pháp bảo vệ, thai kỳ, triệu chứng và nguy cơ cá nhân. Nên xét nghiệm khi có phơi nhiễm đáng lo, bạn tình được chẩn đoán STI, có triệu chứng, hoặc theo lịch sàng lọc được khuyến nghị cho nhóm của mình.
2
STI có thể không có triệu chứng không?
Có. Chlamydia, lậu, HPV, herpes, HIV và nhiều STI khác có thể không gây triệu chứng trong một khoảng thời gian. Vì vậy không thể chỉ nhìn hoặc dựa vào cảm giác khỏe mạnh để biết chắc một người có STI hay không.
3
STI là gì?
STI là viết tắt của sexually transmitted infection – nhiễm trùng lây truyền qua đường tình dục. STI có thể do virus, vi khuẩn hoặc ký sinh trùng gây ra và lây qua một số hình thức tiếp xúc tình dục; nhiều STI có thể không có triệu chứng.
4
Sức khỏe tình dục là gì?
Sức khỏe tình dục là trạng thái khỏe mạnh về thể chất, cảm xúc, tinh thần và xã hội liên quan đến tình dục, chứ không chỉ là không có bệnh. Nó bao gồm kiến thức đúng, khả năng chăm sóc cơ thể, quan hệ có sự đồng thuận, phòng ngừa STI và mang thai ngoài ý muốn, cũng như tiếp cận dịch vụ y tế khi cần.
5
HIV không lây qua những tiếp xúc thông thường nào?
HIV không lây qua ôm, bắt tay, dùng chung nhà vệ sinh, ăn chung, ho, hắt hơi, mồ hôi, nước mắt hay sinh hoạt xã hội thông thường. Virus cũng không lây qua muỗi. Hiểu đúng đường lây giúp giảm kỳ thị và tập trung vào biện pháp phòng ngừa thực sự hiệu quả.
6
HIV lây truyền như thế nào?
HIV có thể lây khi một số dịch cơ thể chứa virus tiếp xúc với niêm mạc, mô tổn thương hoặc trực tiếp vào máu. Các đường quan trọng gồm quan hệ tình dục không được bảo vệ phù hợp, dùng chung dụng cụ tiêm và truyền từ mẹ sang con nếu không được dự phòng/điều trị.
7
Chlamydia là gì?
Chlamydia là STI do vi khuẩn Chlamydia trachomatis gây ra. Nhiều người không có triệu chứng; khi có, có thể gồm tiết dịch, đau khi tiểu hoặc đau vùng chậu. Chlamydia có thể điều trị bằng kháng sinh, nhưng nếu không điều trị có thể gây biến chứng.
8
Herpes sinh dục là gì?
Herpes sinh dục là nhiễm virus herpes simplex, thường do HSV-1 hoặc HSV-2. Virus có thể gây mụn nước hoặc vết loét tái phát, nhưng nhiều người có triệu chứng nhẹ hoặc không nhận ra. Virus vẫn có thể lây khi không nhìn thấy tổn thương.
9
HPV là gì?
HPV là nhóm virus papilloma ở người gồm nhiều type. Một số type gây mụn cóc sinh dục, trong khi các type nguy cơ cao có thể gây những biến đổi tế bào dẫn đến một số ung thư. HPV rất phổ biến và vaccine có thể phòng nhiều type quan trọng.
10
Lậu là gì?
Lậu là STI do vi khuẩn Neisseria gonorrhoeae gây ra và có thể nhiễm ở cơ quan sinh dục, trực tràng hoặc họng. Nhiều trường hợp không có triệu chứng. Điều trị cần theo hướng dẫn y tế vì tình trạng kháng kháng sinh là vấn đề quan trọng.
11
Giang mai là gì?
Giang mai là STI do vi khuẩn Treponema pallidum gây ra. Bệnh diễn tiến qua nhiều giai đoạn và triệu chứng có thể biến mất dù nhiễm trùng vẫn còn. Xét nghiệm và điều trị sớm rất quan trọng vì giang mai không điều trị có thể gây biến chứng nghiêm trọng.
12
Viêm gan B có thể lây qua đường tình dục không?
Có. Virus viêm gan B có thể lây qua máu và dịch cơ thể, bao gồm qua quan hệ tình dục. Vaccine viêm gan B là biện pháp phòng ngừa rất hiệu quả; người chưa biết tình trạng miễn dịch có thể trao đổi với cơ sở y tế về tiêm chủng và xét nghiệm.
13
Bao cao su giảm nguy cơ STI như thế nào?
Bao cao su tạo hàng rào giúp giảm tiếp xúc với tinh dịch, dịch âm đạo và niêm mạc, nhờ đó giảm nguy cơ nhiều STI khi được dùng đúng và nhất quán. Tuy nhiên nó không bảo vệ tuyệt đối khỏi các STI có thể lây qua vùng da không được bao phủ, như HPV hoặc herpes.
14
PEP là gì?
PEP là thuốc dự phòng HIV sau một phơi nhiễm có nguy cơ. PEP cần được bắt đầu càng sớm càng tốt và không muộn hơn 72 giờ sau phơi nhiễm; liệu trình thường kéo dài 28 ngày. Đây là biện pháp khẩn cấp, không thay thế PrEP khi nguy cơ lặp lại.
15
PrEP là gì?
PrEP là thuốc dự phòng trước phơi nhiễm HIV dành cho người chưa nhiễm HIV nhưng có nguy cơ mắc HIV. Khi sử dụng đúng theo phác đồ phù hợp, PrEP làm giảm mạnh nguy cơ nhiễm HIV. PrEP không phòng các STI khác và không phải biện pháp tránh thai.
16
Vaccine HPV có tác dụng gì?
Vaccine HPV giúp phòng các type HPV gây phần lớn ung thư liên quan HPV và nhiều trường hợp mụn cóc sinh dục. Vaccine phòng nhiễm mới tốt nhất khi tiêm trước khi phơi nhiễm, nhưng nhiều người đã có hoạt động tình dục vẫn có thể được hưởng lợi tùy tuổi và hướng dẫn y tế.
17
Đau khi quan hệ có thể liên quan những nguyên nhân nào?
Đau khi quan hệ có thể liên quan khô hoặc thiếu bôi trơn, nhiễm trùng, thay đổi hormone, sàn chậu, bệnh da, endometriosis, đau vùng chậu, tổn thương hoặc yếu tố tâm lý. Đau lặp lại không nên được xem là điều bắt buộc phải chịu.
18
Khi nào tiết dịch bất thường nên được đánh giá y tế?
Tiết dịch nên được đánh giá khi có thay đổi mới rõ rệt về màu, mùi, lượng hoặc tính chất, đặc biệt nếu kèm ngứa, rát, đau khi tiểu, đau vùng chậu, chảy máu, sốt hoặc nguy cơ STI. Dịch sinh dục bình thường vẫn có thể thay đổi theo hormone và chu kỳ.
19
Khi nào tổn thương hoặc vết loét vùng sinh dục cần khám?
Vết loét, mụn nước, khối mới, phát ban hoặc tổn thương vùng sinh dục nên được đánh giá nếu mới xuất hiện, đau, tái phát, không lành, chảy máu hoặc có nguy cơ STI. Không nên tự chẩn đoán chỉ bằng hình ảnh vì nhiều tình trạng có biểu hiện giống nhau.