Sàn chậu là một hệ thống cơ, mô liên kết, dây chằng và các cấu trúc hỗ trợ nằm ở đáy vùng chậu. Nó tham gia vào kiểm soát tiểu tiện, đại tiện, nâng đỡ các cơ quan vùng chậu và chức năng tình dục.
Ở phụ nữ 60+, sàn chậu có thể chịu ảnh hưởng của tuổi, sinh nở trước đây, mãn kinh, phẫu thuật, bệnh lý và nhiều thập kỷ hoạt động cơ học.
Sàn chậu làm gì?
Các cơ sàn chậu tạo thành một hệ thống nâng đỡ bàng quang, tử cung hoặc vùng đỉnh âm đạo và trực tràng.
Chúng cần có khả năng co khi cần tạo lực và thả lỏng khi cần.
Đây là điểm thường bị bỏ qua.
Sàn chậu khỏe không đơn giản là sàn chậu càng siết chặt càng tốt.
Tuổi có thể ảnh hưởng đến sức mạnh và mô nâng đỡ
Khối lượng và chức năng cơ có thể thay đổi khi tuổi tăng. Mô liên kết cũng trải qua quá trình lão hóa.
Mang thai và sinh con trước đây có thể để lại những ảnh hưởng lâu dài, đôi khi chỉ trở nên rõ hơn nhiều năm sau.
Một số phụ nữ 60+ vì vậy bắt đầu nhận thấy tiểu són, cảm giác nặng vùng chậu hoặc các triệu chứng liên quan sa cơ quan vùng chậu.
Sàn chậu liên quan gì đến tình dục?
Các cơ vùng chậu tham gia vào cảm giác và những cơn co cơ xảy ra quanh cực khoái.
Nếu chức năng cơ thay đổi, trải nghiệm tình dục cũng có thể thay đổi.
Nhưng có hai tình huống gần như trái ngược nhau.
Sàn chậu có thể yếu, làm giảm khả năng nâng đỡ hoặc kiểm soát.
Ngược lại, sàn chậu cũng có thể quá căng, khiến việc thâm nhập đau hoặc khó khăn.
Vì vậy, không thể nhìn một triệu chứng tình dục rồi kết luận rằng người phụ nữ chỉ cần tập Kegel nhiều hơn.
Vì sao đau có thể khiến cơ co quá mức?
Cơ thể có phản xạ bảo vệ.
Nếu thâm nhập nhiều lần gây đau do khô hoặc tổn thương mô, cơ quanh cửa âm đạo có thể vô thức co lại khi dự đoán đau.
Khi cơ co, thâm nhập càng khó và đau hơn. Một vòng lặp có thể hình thành: đau → căng cơ → đau nhiều hơn.
Trong trường hợp này, mục tiêu có thể là học cách thư giãn và điều phối cơ chứ không phải tăng cường siết cơ.
Kegel có phù hợp với tất cả phụ nữ 60+ không?
Không.
Bài tập cơ sàn chậu có thể hữu ích trong một số tình trạng, nhưng kỹ thuật, mục tiêu và liều lượng cần phù hợp với vấn đề cụ thể.
Một người có cơ yếu và một người có cơ quá căng không nên mặc định sử dụng cùng một chương trình.
Thực hiện sai hoặc liên tục siết một sàn chậu vốn đã căng có thể không giải quyết được triệu chứng.
Vật lý trị liệu sàn chậu là gì?
Chuyên gia vật lý trị liệu được đào tạo về sàn chậu có thể đánh giá khả năng co, thư giãn, phối hợp cơ và những yếu tố cơ xương liên quan.
Tùy vấn đề, chương trình có thể tập trung vào tăng sức mạnh, thư giãn, điều phối hơi thở, vận động hoặc các kỹ thuật khác.
Đây là một lĩnh vực phục hồi chức năng chứ không chỉ là hướng dẫn “siết cơ”.
Khi nào nên nghĩ đến sàn chậu?
Một số biểu hiện có thể liên quan gồm tiểu són, cảm giác nặng hoặc có khối vùng âm đạo, đau khi thâm nhập, khó thư giãn cơ vùng chậu hoặc thay đổi chức năng sau phẫu thuật.
Tuy nhiên, những triệu chứng này cũng có thể có nguyên nhân khác. Đánh giá chuyên môn giúp phân biệt.
Sàn chậu không hoạt động độc lập
Ở tuổi 60+, đau khi quan hệ có thể đồng thời liên quan đến GSM và co cơ bảo vệ. Tiểu són có thể xuất hiện cùng sa cơ quan vùng chậu. Đau lưng hoặc hông có thể ảnh hưởng cách cơ vùng chậu hoạt động.
Vì vậy, cách tiếp cận toàn diện thường hữu ích hơn việc chỉ tập trung vào một cơ.
Điểm quan trọng: sàn chậu ở phụ nữ 60+ cần vừa có sức mạnh vừa có khả năng thư giãn và phối hợp. “Tập Kegel” không phải câu trả lời mặc định cho mọi vấn đề; chức năng cụ thể mới quyết định loại hỗ trợ phù hợp.