Dự trữ buồng trứng là khái niệm dùng để mô tả số lượng nang noãn còn lại trong buồng trứng tại một thời điểm. Đây là một phần quan trọng của sức khỏe sinh sản, nhưng nó thường bị hiểu nhầm thành “khả năng có thai” nói chung. Hai khái niệm này liên quan với nhau, nhưng không giống nhau.
Dự trữ buồng trứng nói chủ yếu về số lượng
Phụ nữ sinh ra với một số lượng noãn hữu hạn. Theo thời gian, số lượng nang noãn giảm dần do quá trình phát triển và thoái hóa tự nhiên. Chỉ một phần rất nhỏ số noãn ban đầu thực sự được phóng ra trong những lần rụng trứng; phần lớn biến mất theo quá trình sinh học bình thường.
Vì vậy, khi nói dự trữ buồng trứng giảm theo tuổi, điều đó không có nghĩa mỗi tháng chỉ mất đúng một trứng. Sự suy giảm diễn ra liên tục và phức tạp hơn nhiều.
Vì sao tuổi 30+ thường khiến phụ nữ bắt đầu quan tâm?
Ở tuổi 20, nhiều người chưa nghĩ nhiều đến khả năng sinh sản tương lai. Sang tuổi 30, kế hoạch sinh con thường trở nên cụ thể hơn, đặc biệt ở những người muốn trì hoãn mang thai thêm vài năm hoặc dự định có nhiều con.
Tuổi sinh sản tăng cũng làm câu hỏi về số lượng nang noãn còn lại trở nên thực tế hơn. Tuy nhiên, không nên hiểu rằng mọi phụ nữ vừa qua 30 đều có “dự trữ thấp”.
Dự trữ buồng trứng không cho biết chính xác chất lượng noãn
Một xét nghiệm có thể gợi ý rằng số lượng nang còn lại nhiều hay ít hơn mức dự kiến, nhưng không trực tiếp đo được toàn bộ chất lượng của từng noãn.
Chất lượng noãn chịu ảnh hưởng mạnh của tuổi. Vì vậy, một người có dự trữ tương đối tốt ở cuối tuổi 30 vẫn không thể được xem giống hoàn toàn với một người trẻ hơn chỉ dựa trên số lượng nang.
Dự trữ thấp không đồng nghĩa vô sinh
Một người có dự trữ buồng trứng thấp vẫn có thể rụng trứng và mang thai tự nhiên. Ngược lại, người có dự trữ tốt cũng có thể gặp khó khăn khi có thai vì các nguyên nhân khác như vòi trứng, tử cung, lạc nội mạc tử cung hoặc yếu tố từ bạn tình.
Đây là lý do không nên sử dụng một chỉ số duy nhất để dự đoán khả năng có thai trong tương lai.
Khi nào thông tin này có ích?
Đánh giá dự trữ buồng trứng có thể hữu ích trong bối cảnh hiếm muộn, lập kế hoạch điều trị hỗ trợ sinh sản hoặc khi có những yếu tố nguy cơ như tiền sử phẫu thuật buồng trứng, điều trị ung thư hoặc một số bệnh lý ảnh hưởng chức năng sinh sản.
Với phụ nữ 30+ chưa muốn có thai ngay nhưng lo lắng về thời gian sinh sản, việc trao đổi với bác sĩ có thể giúp hiểu rõ hơn điều gì có thể và không thể dự đoán từ các xét nghiệm hiện có.
Dự trữ buồng trứng vì thế nên được xem là một mảnh ghép của sức khỏe sinh sản, không phải chiếc đồng hồ đếm ngược cho biết chính xác còn bao nhiêu năm để có con.